مدیریت و پژوهش‌های دفاعی

مدیریت و پژوهش‌های دفاعی

ارائه مدل آموزش خلاقیت در دانشگاه‌های نظامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
گروه علمی حکمرانی آموزشی و سرمایه انسانی ، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران.
چکیده
هدف: با توجه به ضرورت گذار از سازمان‌های بازتولیدکننده به سازمان‌های خلق‌کننده در ساختارهای دفاعی، پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل آموزش خلاقیت در دانشگاه‌های نظامی انجام شده است. این مطالعه به دنبال پاسخ به این پرسش است که مولفه‌های کلیدی تبلور خلاقیت در این محیط‌ها چیست.

روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی است که با اتخاذ رویکرد ترکیبی (کمی-کیفی) به شیوه همگرا صورت پذیرفت. جامعه آماری شامل ۲۹۰ نفر از خبرگان آموزش خلاقیت و سازمان‌های نظامی بود که از این میان، ۱۶۵ نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه‌ی محقق‌ساخته (کمی) و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته (کیفی) بود و جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس استفاده شد.

یافته‌ها: نتایج نشان داد که خلاقیت در آموزش نظامی، پدیده‌ای چندبعدی و نظام‌مند است که در قالب یک فرآیند علّی-فرایندی تبلور می‌یابد. مدل استخراج‌شده مشتمل بر شش بعد است: ۱) شرایط علّی (ناکارآمدی روش‌های سنتی، رقابت محیطی و تغییرات فناورانه)؛ ۲) شرایط زمینه‌ای (توانمندی در تولید راهکار نوآورانه)؛ ۳) پدیده‌محوری (جو سازمانی، فضای آموزشی و رهبری خلاق)؛ ۴) راهبردها (تغییر نگرش، روش‌های نوین آموزشی، تفویض اختیار و امنیت روانی)؛ ۵) عوامل مداخله‌گر (موانع ساختاری، فرهنگی و بوروکراسی) و ۶) پیامدها (افزایش تاب‌آوری، آمادگی عملیاتی و چابکی سازمانی).

نتیجه‌گیری: ارتقای خلاقیت در محیط‌های نظامی مستلزم مدیریت یکپارچه عوامل مداخله‌گر و پیاده‌سازی راهبردهای تحول‌آفرین جهت دستیابی به سازمان‌های چابک و خلاق است.

کلیدواژه‌‌ها: آموزش، خلاقیت، مدل، دانشگاه‌های نظامی، سازمان هوشمند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Presenting a model for teaching creativity in military universities

نویسنده English

kazem rostampoor
Department of Educational Governance and Human Capital, Bandar Abbas Branch, Islamic Azad University, Bandar Abbas, Iran.
چکیده English

هدف این پژوهش ارائه مدل آموزش خلاقیت در دانشگاه‌های نظامی می‌باشد. این مطالعه به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی- تحلیلی است. روش گردآوری و تحلیل داده‌ها، ترکیبی (کمی- کیفی به شیوه همگرا) بوده و جامعه مورد پژوهش، خبرگان و متخصصانی می باشند که بیشترین اطلاعات را در آموزش خلاقیت و سازمان‌ها و دانشگاه‌های نظامی داشتند. برای جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات لازم از ابزار مصاحبه نیمه ساختار‌یافته و پرسشنامه محقق ساخته استفاده گردیده است. نتایج این پژوهش به طور هماهنگ نشان داد که خلاقیت در آموزش نظامی پدیده‌ای چندبعدی، نظام‌مند و پویا است که در یک فرآیند علّی-فرایندی شکل می‌گیرد. مدل نهایی این پژوهش با عنوان «الگوی آموزش خلاقیت در دانشگاه‌های نظامی» شش بعد اصلی شرایط علی(ناکارآمدی روش‌های سنتی، مقایسه و رقابت محیطی، و تغییرات محیطی و فناورانه.شرایط زمینه‌ای(خلاقیت در آموزش نظامی توانایی تولید راه‌حل‌های عملی، غیرمنتظره و مؤثر)، پدیده‌محوری(جو سازمانی، فضای آموزشی، حمایت سازمانی، رهبری خلاق)،، راهبردها(تغییر نگرش و ارزشیابی؛روش‌های نوین آموزشی و تمرینی؛ اجرای آزمایش؛ تفویض اختیار و اعتماد؛ امنیت روانی و کاهش ترس؛الگوبرداری از موفقیت دیگران، ابزارهای تسهیل خلاقیت، عوامل مداخله‌گر (موانع ساختاری، موانع فرهنگی، قوانین بالادستی، بوروکراسی)و پیامدها و نتایج(-کاهش وابستگی، افزایش تاب‌آوری، بهبود یادگیری عمیق، افزایش اعتماد به ‌نفس، کاهش هزینه، افزایش آمادگی، کاهش ترک خدمت، بهبود کار تیمی تغییر از سازمان بازتولید کننده به سازمان خلق‌کننده، چابکی سازمانی) را در قالب یک پارادایم علّی به هم مرتبط ساخت.

کلیدواژه‌‌ها: آموزش، خلاقیت، الگو، مدل، دانشگاه‌های نظامی.

کلیدواژه‌ها English

Education
creativity
role model
military universities

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 14 مهر 1405

  • تاریخ دریافت 10 تیر 1405
  • تاریخ بازنگری 29 مرداد 1405
  • تاریخ پذیرش 14 شهریور 1405